Araç değer kaybı nasıl hesaplanır? Trafik kazası sonrasında aracın ikinci el piyasa değerinde
meydana gelen düşüş; ZMSS Ek-1 resmi formülü ile piyasa değeri, hasar miktarı, araç yaşı,
kilometre ve SBM hasar geçmişi dikkate alınarak hesaplanır. Kusursuz veya daha az kusurlu sürücüler,
2026 yılı güncel Yargıtay kriterleri doğrultusunda bu zararı trafik kazası değer kaybını
sigortadan talep edebilir. Aşağıdaki araç ile tahmini tutarı ücretsiz öğrenebilir,
başvuru sürecinizi başlatabilirsiniz.
⚠️ Bilgilendirme: Bu hesaplama aracı, araç değerini, yaşını ve hasar durumunu dikkate alan
tahmini bir hesaplama sağlar. Kesin sonuçlar ve hukuki süreç için bilirkişi raporu ve avukat görüşü almanız önerilir.
Tahmini hesaplama — bilgi amaçlıdır
✅ Karayolları Motorlu Araçlar ZMSS Genel Şartları Ek-1 Formülü
🔧 Parça bazlı detaylı hesaplama — her parça için değişim/onarım/hasar derecesi
⚠️ Ağır Hasar Unsurları — Varsa işaretleyin (her biri hesabı artırır)
Her işaretli ağır hasar unsuru değer kaybını +%3-5 artırır.
📋 ZMSS Genel Şartları Ek-1 Formülü:
DK = PD × (HD/PD)^0.7 × Yaş Katsayısı × SBM Katsayısı × Km Katsayısı × Kusur Oranı
⚠️ Ağır Hasar Unsurları — Varsa işaretleyin
Her işaretli ağır hasar unsuru değer kaybını +%3-5 artırır.
🔧 Parça Bazlı Detaylı Hesaplama — Her hasarlı parçayı ayrı ayrı girin, toplam değer kaybı otomatik hesaplanır.
🔩 Hasarlı Parçaları Ekle
Parça
İşlem
Boya
Puan
Toplam Hasar Puanı: 0— Puan ne kadar yüksekse değer kaybı o kadar büyük
Henüz parça eklenmedi. Yukarıdan hasarlı parçaları ekleyin.
Tahmini Değer Kaybı Tutarı
Hesaplama Yöntemi
0 ₺
💰 Kusur Oranına Göre Net Alabileceğiniz Tutar:
0 ₺
Hesaplama Detayları
Parametre
Detay
Hesaplama Yöntemi
-
Araç Bilgisi
-
Piyasa Değeri
-
Hasar Miktarı
-
Kilometre
-
Kusur Oranı
-
Uygulanan Katsayılar
-
Brüt Değer Kaybı
-
Net Alınabilecek Tutar (Kusur Oranına Göre)
-
Hukuki Durum
Zamanaşımı Uygun (İnceleme Gerekli)
🚗 Hızlı Hesaplama Formülü
Değer Kaybı = Piyasa Değeri × Hasar Oranı × Yaş Katsayısı × Km Katsayısı × SBM Katsayısı × Araç Grubu × Ağır Hasar Bonusu
📋 ZMSS Ek-1 Resmi Formülü
DK = PD × (HD ÷ PD)0.7 × Yaş × SBM × Km × Ticari × Araç Grubu × Ağır Hasar Bonusu
🔧 Parça Bazlı Hesaplama Formülü
Hasar Oranı = Toplam Puan ÷ 120 → DK = PD × (Hasar Oranı)0.7 × Yaş × SBM × Km × Ticari × Araç Grubu
ℹ️ Bu hesaplama tahmini niteliktedir. Kesin tutar mahkeme bilirkişisi tarafından tespit edilir.
Yargıtay kararları doğrultusunda gerçek değer kaybı ±%15 sapabilir.
Yasal Uyarı: Bu rapor www.hakmatik.com tarafından üretilmiştir.
Hesaplamalar simülasyon amaçlıdır ve mahkemeyi bağlamaz. Kesin sonuçlar için bilirkişi incelemesi gereklidir.
Araç Değer Kaybı Nasıl Hesaplanır? (2026 Güncel Kriterleri)
Araç değer kaybı; aracın kaza tarihindeki piyasa değeri, hasar oranı ve yaş katsayısı
dikkate alınarak hesaplanır. Kusursuz veya az kusurlu taraf, bu tutarı karşı tarafın
sigorta şirketinden talep edebilir.
💡 Örnek Hesaplama
📐 Formül:
Piyasa Değeri × Hasar Oranı × Yaş Katsayısı = Değer Kaybı
Bu örnekte 4-6 yaşındaki, orta hasar görmüş bir araç için tahmini değer kaybı hesaplanmıştır.
Gerçek değer kaybınız, bilirkişi raporu ile kesinleşir.
2026 Güncel Hesaplama Kriterleri
Hesaplama Kriteri
Açıklama
Piyasa Değeri
Kaza tarihindeki ikinci el rayiç bedel esas alınır. Sahibinden, Arabam.com gibi platformlardan araştırılabilir.
Hasar Oranı
Hafif %3-6, Orta %7-15, Ağır %15-25 arası hesaplanır. Değişen parça sayısı ve hasar türü önemlidir.
Yaş Katsayısı
Araç yaşı arttıkça değer kaybı oranı düşer. 0-3 yaş: 1.0, 4-6 yaş: 0.8, 7-10 yaş: 0.6, 10+ yaş: 0.4
Zamanaşımı
Genellikle 2 yıl içinde başvuru yapılmalıdır. Zararın öğrenilmesinden itibaren süre başlar.
Araç Değer Kaybı Hesaplama Süreci (2026 Güncel)
Aşağıdaki infografik, 2026 yılı güncel Yargıtay kriterleri ve sigorta mevzuatına göre
araç değer kaybı hesaplama ve talep sürecinin tüm adımlarını görsel olarak özetlemektedir.
Her adımda nelere dikkat edilmesi gerektiğini detaylı şekilde görebilirsiniz.
📊 İnfografik Açıklaması: 2026 Trafik Kazası Araç Değer Kaybı Hesaplama Adımları –
1️⃣ Kaza tespit tutanağı hazırlama, 2️⃣ Sigorta ekspertiz raporu alma, 3️⃣ Hasar oranı belirleme
(hafif %3-6, orta %7-15, ağır %15-25), 4️⃣ Kaza tarihindeki piyasa değeri araştırması,
5️⃣ Yaş katsayısı uygulama (0-3 yaş: 1.0, 4-6 yaş: 0.8, 7-10 yaş: 0.6, 10+ yaş: 0.4),
6️⃣ Karşı taraf sigorta şirketine yazılı başvuru yapma ve 15 gün içinde cevap bekleme.
💡 Bu görsel, araç sahiplerinin değer kaybı sürecini daha iyi anlaması ve doğru adımları takip etmesi için hazırlanmıştır.
Araç Değer Kaybı Nedir?
Araç değer kaybı, trafik kazası sonrasında kusursuz ya da daha az kusurlu olan araç sahibinin,
aracının ikinci el piyasa değerinde meydana gelen düşüşü karşı taraftan veya karşı tarafın
sigorta şirketinden talep edebilmesidir. Bir araç ne kadar iyi onarılmış olursa olsun,
hasar kaydı oluştuğu için ikinci el piyasasında daha düşük bedelle satılır.
İşte bu fark "değer kaybı" olarak adlandırılır.
Hesaplama Kriterleri
Aracın kaza tarihindeki piyasa değeri
Aracın yaşı ve model yılı
Kilometresi ve genel kullanım durumu
Hasarın boyutu ve şiddeti
Değişen parça sayısı ve türü
Şasi veya ana gövde hasarı varlığı
Airbag açılması gibi ağır hasar unsurları
Kimler Araç Değer Kaybı Talep Edebilir?
Kusursuz veya daha az kusurlu olmak: Kazaya kusursuz veya %50'den az kusurlu olarak karışmış olmak gerekir.
Kusur durumu: %100 kusurlu sürücüler değer kaybı talep edemez.
Gerçek hasar şartı: Araçta ekspertiz raporu ile belgelenmiş gerçek bir hasar oluşmuş olmalıdır.
Araç türü: Araç ticari veya özel kullanım amaçlı olabilir.
Mülkiyet: Araç sahibinin ruhsatta kayıtlı mülkiyet hakkı bulunmalıdır.
Pert şartı: Araç ağır hasar (pert) olmamalıdır. Pert araçlar için özel değerlendirme gerekir.
💡 Önemli Not: Değer kaybı talebi, kazaya sebep olan sürücünün zorunlu trafik sigortasına yöneltilir.
Eğer sigorta yoksa doğrudan kusurlu kişiye dava açılabilir. Kasko sigortası değer kaybını karşılamaz.
Zamanaşımı Süresi
Araç değer kaybı talebinde zamanaşımı süreleri şu şekildedir:
Zamanaşımı Türü
Süre
Açıklama
Kısa Zamanaşımı
2 Yıl
Zararın ve tazminat yükümlüsünün öğrenilmesinden itibaren başlar
Uzun Zamanaşımı
10 Yıl
Her hâlükârda kaza tarihinden itibaren işlemeye başlar
Ceza Zamanaşımı
Değişken
Ceza gerektiren fiillerde ilgili ceza zamanaşımı süresi uygulanabilir
⚠️ Dikkat: Zamanaşımı süresi dolmadan önce mutlaka sigorta şirketine yazılı başvuru yapılmalıdır.
Aksi takdirde talep hakkınız düşebilir.
Trafik Kazası Değer Kaybı Sigortadan Nasıl Alınır? — Başvuru Süreci
Başvuru Adımları
1. Adım: Karşı tarafın sigorta şirketine yazılı başvuru yapılır (noter veya iadeli taahhütlü).
2. Adım: Ekspertiz raporu, kaza tespit tutanağı ve onarım faturaları sunulur.
3. Adım: Sigorta şirketi dosyayı inceler ve hasar tespiti yapar.
4. Adım: Sigorta şirketi 15 gün içinde cevap verme yükümlülüğü altındadır.
5. Adım: Ödeme yapılmazsa veya eksik ödeme yapılırsa tahkim veya dava yoluna gidilir.
Araç Değer Kaybı Dava Açma Süreci
Sigorta şirketinin reddi veya yetersiz ödemesi halinde iki yol açıktır:
Sigorta Tahkim Komisyonu (STK): Başvuru tarihi itibarıyla en hızlı ve düşük maliyetli yoldur.
Kararlar bağlayıcı niteliktedir. 2026 yılı başvuru ücreti 500 TL'nin altındadır. STK kararına itiraz Asliye Ticaret Mahkemesi'nde yapılabilir.
Asliye Hukuk / Asliye Ticaret Mahkemesi: Mahkeme, bilirkişi atayarak ZMSS değer kaybı hesaplama
formülü (ZMSS Ek-1) uygulatır. Bilirkişi raporu kesin delil sayılır. Dava masrafları karşı tarafa yükletilir.
⚖️ Strateji: 50.000 ₺ altı talepler için STK daha hızlı ve ekonomiktir.
Yüksek tutarlı davalarda bilirkişili mahkeme süreci daha güvenlidir. Her iki yolda da
zamanaşımı dolmadan önce başvuru yapılması zorunludur.
Gerekli Belgeler
Kaza tespit tutanağı (polis veya jandarma tutanağı)
Ekspertiz raporu (sigorta ekspertiz raporu)
Onarım faturaları ve hasar detayları
Ruhsat fotokopisi ve araç kimlik bilgileri
Sigorta poliçe bilgileri (karşı taraf sigortası)
Kusur oranı tespit belgesi (varsa)
Kimlik fotokopisi ve imza beyanı
Araç Değer Kaybının Yasal Dayanağı
Araç değer kaybı tazminatı, Türk hukukunda haksız fiil ve zorunlu trafik sigortası hükümlerine dayanmaktadır.
Kusursuz veya az kusurlu araç sahibi, kazadan doğan maddi zararını karşı tarafın sigorta şirketinden talep edebilir.
Yasal Düzenlemeler
Yasal Düzenleme
Açıklama
Karayolları Trafik Kanunu m.85
Motorlu araç işleteninin, aracın işletilmesi sırasında üçüncü kişilere verdiği zararlardan sorumlu olduğunu düzenler.
Türk Borçlar Kanunu m.49
Haksız fiil sorumluluğunu düzenler. Kusurlu kişi, verdiği zararı gidermekle yükümlüdür.
Zorunlu Trafik Sigortası Genel Şartları
Kusurlu aracın sigorta şirketinin, poliçe limiti dahilinde zarar görenin maddi zararını karşılamasını düzenler.
Yargıtay İçtihatları
Onarım yapılmış olsa dahi aracın ikinci el piyasa değerinde oluşan düşüşün tazmin edilmesi gerektiğini kabul etmektedir.
📌 Önemli: Araç değer kaybı talebi, öncelikle sigorta şirketine yazılı başvuru yapılarak başlatılmalıdır.
Eksik ödeme veya ret halinde Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvuru ya da dava yolu açıktır.
Araç Değer Kaybı Formülü ve Yargıtay Kararları
Yargıtay, araç değer kaybı formülü olarak ZMSS Genel Şartları Ek-1'de tanımlanan
üstel hesaplama yöntemini esas almaktadır. Bu formül;
DK = PD × (HD/PD)0.7 × Yaş × SBM × Km şeklinde uygulanır.
Yargıtay'ın yerleşik içtihadı şu ilkeleri ortaya koymaktadır:
Onarım yapılması engel değildir: Aracın onarılmış olması, değer kaybı talebini ortadan kaldırmaz.
Gerçek değer kaybı esas alınır: Aracın ikinci el piyasasındaki gerçek değer kaybı bilirkişi marifetiyle tespit edilmelidir.
Ağır hasar kayıtları: Ağır hasar kaydı olan araçlarda kayıp oranı daha yüksek kabul edilir.
Kusur oranı etkisi: Kusur oranına göre tazminat miktarı belirlenir. %100 kusurlu taraf talep edemez.
💼 Hukuki Strateji: Yargıtay kararları ışığında hazırlanacak dilekçe ve bilirkişi raporu,
başarılı bir tazminat talebi için kritik öneme sahiptir.
Araç Değer Kaybı Hakkında Sık Sorulan Sorular
Araç değer kaybı nedir?
Araç değer kaybı, trafik kazası sonrası onarım yapılsa bile aracın ikinci el piyasasında daha düşük
bedelle satılmasına neden olan maddi zarardır. Kusursuz veya az kusurlu taraf bu zararı karşı tarafın
sigortasından talep edebilir. Hasar kaydı, aracın piyasa değerini kalıcı olarak düşürür.
ZMSS Ek-1 formülü nedir, ne işe yarar?
ZMSS (Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) Genel Şartları Ek-1, Türkiye'de sigorta şirketleri ve
mahkemelerin resmi olarak kabul ettiği değer kaybı hesaplama formülüdür. Formül; araç piyasa değeri,
hasar miktarı, araç yaşı, kilometre, SBM hasar geçmişi ve ticari araç durumunu dikkate alır.
Basit bir hasar oranı yerine üstel bir hesaplama (0.7 kuvveti) kullanarak
gerçekçi sonuçlar üretir. Sigorta şirketine başvuruda veya mahkemede bu formüle dayalı bir rapor
çok daha güçlü sonuç verir.
Kusur oranı değer kaybını nasıl etkiler?
Değer kaybı tazminatı, karşı tarafın kusur oranıyla doğru orantılıdır. Karşı taraf %100 kusurlu ise
brüt değer kaybının tamamını alabilirsiniz. Karşı taraf %75 kusurlu ise değer kaybının %75'ini,
eşit kusurda (%50) ise yarısını talep edebilirsiniz. %100 kusurlu taraf hiçbir değer kaybı
alamaz. Hesaplama aracımızdaki "Net Alınabilecek Tutar" bu hesaplamayı otomatik yapar.
Kilometre değer kaybını etkiler mi?
Evet, aracın kaza anındaki kilometresi değer kaybı hesabında önemli bir etkendir. Düşük kilometreli
araçların ikinci el piyasa değeri daha yüksek olduğundan, aynı hasar durumunda daha fazla değer
kaybı hesaplanır. 10.000 km altındaki araçlara tam katsayı (1.0) uygulanırken, 150.000 km üzerindeki
araçlara 0.45 katsayı uygulanır.
Araç değer kaybı için zamanaşımı süresi nedir?
Değer kaybı talebinde zamanaşımı süresi genellikle 2 yıldır. Bu süre zarar ve sorumlunun öğrenildiği
tarihten itibaren başlar. Her hâlükârda 10 yıllık genel zamanaşımı uygulanır. Zamanaşımı dolmadan
mutlaka yazılı başvuru yapılmalıdır.
Sigorta şirketi ödemeyi reddederse ne yapmalı?
Sigorta şirketinin ret veya eksik ödeme yapması halinde iki yol açıktır: 1) Sigorta Tahkim
Komisyonu (STK) — hızlı, düşük maliyetli ve bağlayıcı karar veren bir yoldur.
2) Asliye Hukuk / Asliye Ticaret Mahkemesi — bilirkişi atanarak gerçek değer
kaybı tespit edilir. Sigorta şirketi 15 gün içinde cevap vermek zorundadır; cevap gelmemesi
de ret sayılır.
Araç satıldıktan sonra değer kaybı talep edilebilir mi?
Evet, mümkündür. Araç satılmış olsa bile zamanaşımı süresi dolmamışsa önceki araç sahibi değer kaybı
talebinde bulunabilir. Ancak satış sırasında değer kaybı hakkının yeni alıcıya devredilmediğinden
emin olunmalıdır.
SBM hasar kaydı değer kaybını azaltır mı?
Evet. SBM (Sigorta Bilgi Merkezi) kayıtlarında daha önce hasar kaydı bulunan araçlarda hesaplanan
değer kaybı daha düşük olur. Bunun nedeni, aracın zaten bir hasar geçmişine sahip olması ve yeni
hasarın ikinci el değerine etkisinin görece daha az olmasıdır. İlk kazada hasar kaydı olmayan
araçlar maksimum katsayı ile değerlendirilir.
Araç değer kaybı kimden talep edilir? Sigorta şirketinden mi, karşı taraftan mı?
Öncelikli muhatap, kazaya sebebiyet veren aracın zorunlu trafik sigortası (ZMSS) şirketidir.
Başvuru doğrudan karşı tarafın sigorta şirketine yapılır. Sigorta poliçe limiti yetersiz kalırsa veya
karşı tarafın sigortası yoksa, kusurlu sürücüye ve araç malikine karşı doğrudan dava açılabilir.
Kendi kaskonuz değer kaybını karşılamaz; kasko yalnızca kendi aracınızın onarım bedelini öder.
Değer kaybı ile hasar tazminatı aynı şey midir?
Hayır, farklı kavramlardır. Hasar tazminatı, aracın onarım bedelini karşılar — yani
yedek parça, işçilik ve boyama masraflarını. Değer kaybı ise araç tamamen onarılmış
olsa bile TRAMER kayıtlarında "kazalı" geçtiği için ikinci el piyasasında oluşan kalıcı değer
düşüşüdür. İkisi birbirinden bağımsız olarak aynı anda talep edilebilir; birini almak diğerini
almaya engel değildir.
Araç çok yaşlıysa değer kaybı alınabilir mi?
Evet, alınabilir; ancak yaş katsayısı nedeniyle tutar daha düşük hesaplanır. 10 yaş üzeri araçlara
0.4 katsayısı uygulanırken 0-3 yaş araçlara 1.0 tam katsayı uygulanır. Yargıtay, yaşlı araçlarda
dahi değer kaybının tazmin edilmesi gerektiğini kabul etmektedir. Ancak çok eski ve düşük piyasa
değerli araçlarda hesaplanan tutar düşük çıkabileceğinden dava açmanın masrafa değip değmeyeceği
avukatınızla değerlendirilmelidir.
Değer kaybı mahkemede nasıl ispat edilir?
Mahkemede değer kaybı ispatı üç temel unsura dayanır: 1) Kaza tespit tutanağı —
kusur oranını belgeler. 2) Ekspertiz / onarım raporu — hasarın kapsamını ve
değişen parçaları gösterir. 3) Bilirkişi raporu — mahkeme tarafından atanan
eksperin ZMSS Ek-1 formülüne göre hesapladığı teknik rapordur ve kesin delil sayılır.
Ön hazırlık aşamasında hakmatik.com gibi araçlardan alınan tahmini hesaplama, sigorta şirketiyle
müzakerede ve hak talibinin bilinçlenmesinde kullanılır.
Değer kaybı hesabında ekspertiz raporu şart mı?
Sigorta şirketine başvuru aşamasında ekspertiz raporu zorunlu değildir; kaza tespit
tutanağı ve onarım faturasıyla başvuru yapılabilir. Ancak sigorta şirketinin itiraz etmesi veya
eksik ödeme yapması halinde bağımsız ekspertiz raporu kritik önem kazanır.
Mahkeme sürecinde ise bilirkişi ataması zorunludur ve bilirkişi kendi raporunu hazırlar.
Önceden alınmış özel bir ekspertiz raporu, bilirkişinin tespitini destekleyici delil olarak sunulabilir.
Tutanağı doğru doldurun, hak kayıplarının önüne geçin
📌 Tüm hesaplama araçları 2026 güncel mevzuatı ve Yargıtay kararları doğrultusunda hazırlanmıştır.
Hukuki süreç için uzman avukata danışmanızı tavsiye ederiz.
